Multiple sclerose

Geüpdatet door Medica Press op 09/02/2011 - 13h27
-A +A

PUB

Symptomen

De ziekte wordt vaak manifest met circa 15 jaar (als een gemiddelde waarde, bij sommige patiënten wordt de aandoening eerst veel later manifest) en bereikt het hoogtepunt rond de 30 jaar. De aandoening komt meer bij vrouwen dan bij mannen voor (verhouding 12:10). Prodromale fase Voordat motorische uitvalsverschijnselen waarneembaar zijn, komen in de prodromale fase reeds algemene klachten voor zoals: - asthenie; - depressie; - hoofdpijn; - pijn elders in het lichaam. Als psychische stoornissen komen de volgende symptomen voor: - vermindering van het verantwoordelijkheidsgevoel; - geheugenafwijkingen; - euforie. Tot de algemene klachten behoort ook een abnormale vermoeidheid. In deze fase wordt soms een voorbijgaande lichte parese van het been gezien en paresthesieën van een van de extremiteiten, die beschreven worden als kriebelende en dove gevoelens. Beginsymptomen In het eerste stadium van de aandoening zijn er duidelijke functiestoornissen waarneembaar, en deze worden ook door de patiënt als zodanig ervaren, hetgeen niet altijd van de veelal subjectieve symptomen in de prodromale fase gezegd kan worden. Bijna altijd treden beenverschijnselen, oogverschijnselen en ataxie op. In bijna de helft van de gevallen treden symptomen aan de benen op: vermoeidheid, paresen, klapvoet door de paresen en paresthesieën. De oogverschijnselen, variërend van totale blindheid tot lichte visusstoornissen, komen bij een op de vijf patiënten zeker voor, en hetzelfde geldt voor de ataxie. De snelheid waarmee de beginsymptomen optreden wisselt sterk. Aan de hand van een uitgebreid patiëntenmateriaal heeft McAlpine berekend dat in bijna 20 procent van de gevallen de symptomen in enkele minuten optraden, ook in ongeveer 20 procent van de gevallen in enkele uren. In bijna 30 procent van de gevallen varieerde de tijdsduur van de beginsymptomen van enkele dagen tot een week. In de rest van de gevallen varieerde de tijdsduur van ontstaan van een week tot twaalf maanden met soms een zeer langzame progressie, waarbij de ziekteverschijnselen heel sluipend begonnen. De oogverschijnselen die bij het begin van de ziekte kunnen optreden zijn te onderscheiden in oogspierverlammingen en dubbelzien of een zogenoemde neuritis retrobulbaris. In het laatste geval treedt vaak eenzijdige visusdaling op die eventueel wordt voorafgegaan door pijn van het oog. Na twee tot drie maanden treedt een herstel in, dat soms volledig is. Motorische stoornissen Gezien het variabele symptomenbeeld - de haarden kunnen op allerlei plaatsen in het ruggenmerg en de hersenen voorkomen - ziet men ook verschillende typen motorische syndromen, die men wel heeft onderscheiden in spinale, bulbaire, cerebellaire en corticale vormen. Meestal ziet men een gemengd symptomencomplex. De motorische stoornissen bij de spinale vorm worden veroorzaakt door plaques in de corticospinale banen van het ruggenmerg. De stoornissen beginnen sluipend, zijn asymmetrisch gelokaliseerd en betreffen meestal alleen de benen. Na verloop van van tijd ontwikkelt zich een spastische parese, die gevolgd kan worden door eenzelfde aandoening, meestal in mindere mate, maar dan van de armen. Er is geen atrofie van de spieren en het reflexpatroon is vrijwel normaal. Bij drie van de vier patiënten komen tevens blaasstoornissen voor. Bij de cerebellaire vorm staat de atactische gang en de intentietremor op de voorgrond. De tremor kan zich uitbreiden over hoofd en ledematen en komt zowel eenzijdig als dubbelzijdig voor. De ernst van de spinale en cerebellaire motorische verschijnselen bepaalt op den duur de mate van invaliditeit van de patiënt. En grote groep van wisselende stoornissen vindt zijn oorsprong in de hersenstam. Een nystagmus kan in allerlei vormen (verticaal, horizontaal, enz.) voorkomen. Stoornissen van een of meer hersenzenuwen (bijvoorbeeld abducens-parese) komen veelvuldig voor. Een karakteristiek verschijnsel is een vorm van dysartrie: de gescandeerde spraak. Woorden en zinnen worden langzaam en slecht gearticuleerd uitgesproken. Het resultaat is een hortend en stotend uitspreken van korte brokstukken van zinnen. Sensibele stoornissen Doofheid komt in het begin weinig voor, maar na verloop van vele jaren ziet men nogal eens doofheid aan beide oren. Psychische stoornissen Laat in het verloop van de ziekte treedt een vrij karakteristieke euforie op, die gepaard lijkt te gaan met een gebrek aan ziekte-inzicht en aan inzicht in de mate van de eigen invaliditeit. Opwindings- en maniakale toestandsbeelden zijn erbij beschreven.

Verloop en prognose

Ter karakterisering van het verloop heeft men een indeling gemaakt in twee categorieën, namelijk de vorm van multiple sclerose met duidelijke remissies en de blijvend progressieve vorm van multiple sclerose. Er zijn patiënten die in snelle opeenvolging eβn aantal exacerbaties krijgen, snel invalide worden en spoedig na een korte ziekteperiode sterven. Daarnaast kent men patiënten die vele kortdurende exacerbaties meemaken, die neigen tot langere duur en toenemen in ernst. Bij een andere groep patiënten ziet men een langzame progressie, waarin exacerbaties te onderkennen zijn. Ook komt men patiënten tegen zonder duidelijke exacerbaties, maar wel met een langzaam progressief verloop. Een ziekteverloop, gekenmerkt door een plotseling begin met een goede remissie en daarna gevolgd door een lange latente periode komt veelvuldig voor. Overigens is het stellen van de diagnose multiple sclerose in veel gevallen uiterst moeilijk, maar in de loop van de jaren heeft men een duidelijk inzicht gekregen in een aantal specifieke kenmerken die ook van betekenis zijn voor de prognose.

  • De klinische verschijnselen van multiple sclerose treden in het algemeen tussen 20 en 40 jaar op.
  • Pathologische en immunologische veranderingen die aan de klinische verschijnselen voorafgaan treden vroeger op.
  • Niet alle pathologische en immunologische veranderingen die optreden en die aan multiple sclerose ten grondslag liggen, zullen een klinische multiple sclerose te voorschijn roepen.
  • De levensverwachting wordt weinig beïnvloed (namelijk iets verkort).
  • Het verspreidingspatroon in de wereld is in de laatste 50 jaar niet gewijzigd; in gematigde klimaatzones komt multiple sclerose meer voor dan in de subtropen en in de tropen.
  • Hoe jonger de patiënt hoe slechter de prognose.
In het algemeen is het verloop van de ziekte variabel en onvoorspelbaar. In bijna alle gevallen gaan de eerste symptomen weer terug, maar bij elke volgende aanval neemt de kans op remissie van de symptomen af.

Initialement publié par Medica Press le 09/04/2003 - 00h00 et mis à jour par Medica Press le 09/02/2011 - 13h27
Bekijk dit artikel
Vous devez être connecté à votre compte E-Santé afin de laisser un commentaire
PUB