Waterpokken, een zeer besmettelijke ziekte

Waterpokken (windpokken of varicella) zijn een zeer besmettelijke huidziekte die door een virus wordt veroorzaakt. Sinds de vaccinatie tegen mazelen-rodehond-bof zijn waterpokken de enige ziekte met huiduitslag die nog vaak voorkomt in België.

• Welke zijn de oorzaken?
• Praktische tips
• Wanneer een arts raadplegen?
• Wat gebeurt er bij het onderzoek?
• De behandeling

Varicella treedt in 90% van de gevallen op bij kinderen van 1 tot 14 jaar en is over het algemeen goedaardig. Maar bij volwassenen of immunogedeprimeerde personen kan varicella verwikkelingen (of complicaties) veroorzaken, met name bacteriële surinfecties. Zona (gordelroos) is een recidief van het varicellavirus. Na een eerste infectie verdwijnt het virus immers niet: het blijft achter in de lymfeklieren (die deel uitmaken van ons verdedigings- of immuunsysteem). Als de immuniteit later om één of andere reden verzwakt, zal het virus zich langs de zenuwen verplaatsen om een intercostale zona (tussen de ribben) te veroorzaken.

Welke zijn de oorzaken?

Het varicella-zostervirus (VZV) behoort tot de familie van de herpesvirussen. Het wordt overgedragen via de luchtwegen of door rechtstreeks contact met de blaasjes. De besmetting verloopt meestal in de vorm van epidemieën, vooral op het einde van de winter. De incubatieduur (stille fase van de ziekte) bedraagt ongeveer 2 weken. Tijdens de incubatiefase is men besmettelijk (zonder het te weten). De besmettelijkheid verdwijnt als de blaasjes uitdrogen en een korst vormen. Personen die tijdens de kinderjaren waterpokken hebben gehad, zijn in principe beschermd, maar kunnen later wel zona krijgen (het virus blijft immers aanwezig in de lymfeklieren, naast de wervelkolom). Zona kan optreden jaren na de episode van varicella, naar aanleiding van één of andere stressfactor (zenuwen, vermoeidheid, enz.), virulent worden en gordelroos (zona) veroorzaken.

Artikel gepubliceerd door Dr. Sylvie Coulomb, bewerkt door Dr. Philippe Burton op 26/11/2002

Bronnen: 11e Conférence de Consensus en Thérapeutique Anti-infectieuse de la Société de Pathologie Infectieuse de Langue Française (SPILF). Prise en charge des infections à VZV. Méd. Mal. Infect. 1998; 28: 1-8. Pathologie infectieuse de l'enfant. P. Bégué. J Astruc. Masson 1999. Impact Médecine. Consulter. N° 9.26/03/2002.