Tandglazuur, sterk en broos tegelijk

Het glazuur dat onze tanden beschermt, is het hardste materiaal in ons hele lichaam. Jammer genoeg slijt het ook af, bij de ene al sneller dan bij de andere... Maar welke factoren maken ons tandglazuur precies broos?

• Tandglazuur, een beschermende stof
• Wat maakt tandglazuur broos?
• Hoe het glazuur te versterken?

Tandglazuur, een beschermende stof

Een tand bestaat uit twee delen: de kroon - dat is het zichtbare gedeelte van de tand dat uit tandvlees steekt - en de wortel. De kroon is bedekt met glazuur. Onder het glazuur zit de dentine of het tandbeen. En dat tandbeen zit om het tandmerg of de tandpulpa heen, de zone waar de bloedvaten, de zenuwen en het bindweefsel zitten.

Het glazuur dat de kroon bedekt, dient om de tand te beschermen. Tandglazuur bestaat uit kristallen die aan elkaar gekit zijn, de zogeheten calcium-hydroxyapatiet-kristallen. Het is het sterkste materiaal in ons hele lichaam. Maar glazuur bezit maar een beperkt vermogen tot herstel als het beschadigd wordt. Bovendien slijt tandglazuur met de tijd. Dat proces wordt demineralisatie genoemd en maakt de tand nog vatbaarder voor cariës en andere schade. Door de vermindering van het glazuur krijgen bacteriën het namelijk gemakkelijker om de tand aan te tasten en wordt de vorming van cariës bevorderd.
Maar de demineralisatie van het glazuur wordt nog versneld bij contact met suikers (snoepgoed, gezoete dranken, frisdrank, fruitsap…). De bacteriën voeden zich met de suiker en produceren melkzuur, een stof die het glazuur aantast en oplost. Het speeksel speelt een belangrijke rol in het stuiten van dat afbraakproces, doordat het de suiker en de zuren helpt elimineren.

Wat maakt tandglazuur broos?

De leeftijd, het verouderen.
De consumptie van suiker en alle sterk gezoete drank en voeding.
Afwijkingen in het glazuur: tekort aan vitamine D, infecties in de kindertijd bij de vorming van de definitieve tanden (mazelen, waterpokken…).
Vaak braken (zoals bij boulimia nervosa), omdat de zure maagsappen erdoor terug naar de mond vloeien en die maagsappen versnellen ook de demineralisatie van het glazuur.
Ook chloor maakt de tanden broos en werkt demineralisatie van het glazuur in de hand. Het komt vaak voor bij topzwemmers die dagelijks uren in het zwembad liggen en er in contact komen met chloor.
Tandenknarsen versnelt de slijtage van het glazuur door een puur mechanisch fenomeen.
En natuurlijk een slechte mond- en tandhygiëne want daardoor blijft het tandglazuur langer in contact met zuren.

Bijgewerkt door Marion Garteiser, gezondheidsjournaliste op 02/05/2011
Créé initialement par Isabelle Eustache, gezondheidsjournaliste le 26/01/2009

Bronnen: Manuel Merck, Larousse.