Symptomen van diabetes: hoe kunnen we ze vroegtijdig herkennen?

Het is erg belangrijk dat diabetes wordt opgespoord voor de aan deze ziekte verbonden complicaties optreden. Prof. Patrick Vexiau* legt uit wat de symptomen van diabetes zijn en welke mensen risicopersonen zijn.

• Kan iemand diabetes hebben zonder het te weten? Hoe wordt de diagnose van diabetes dan gesteld?
• Hoe zijn de symptomen van diabetes te herkennen?
• Wat zijn de risico’s als diabetes niet wordt opgespoord en behandeld?

Kan iemand diabetes hebben zonder het te weten? Hoe wordt de diagnose van diabetes dan gesteld?

Prof. Patrick Vexiau: Heel zeker, men kan diabetes hebben zonder het te weten. Volgens onderzoek van de UKPDS (United of Kingdom Prospective Diabetes Study) ligt het echte begin van diabetes zelfs 8 tot 10 jaar voor de diagnose van de ziekte. In meer dan 80% van de gevallen wordt de diagnose van diabetes gesteld naar aanleiding van een systematisch bloedonderzoek bij een of andere klacht. Op de dienst intensieve verzorging van cardiologie heeft 20% van de patiënten diabetes. Bij de helft ervan werd de diagnose gesteld naar aanleiding van deze ziekenhuisopname, dus bij een acute complicatie van de kransslagader. Bij heel wat mensen wordt de diagnose van diabetes pas gesteld als zich een complicatie van deze ziekte voordoet, en dan moet je weten dat die complicatie tien jaar of langer na het begin van diabetes optreedt. Dat toont aan dat de ziekte vaak een volle tien jaar niet bekend of gediagnosticeerd is.

Hoe zijn de symptomen van diabetes te herkennen?

Prof. Patrick Vexiau: De symptomen van diabetes zijn optreden van het zogenaamde polyurie-polydypsie-syndroom. Dat betekent dat de patiënt grote dorst heeft en ook vaak moeten plassen, vooral ‘s nachts. Hij wordt er wakker door en moet opstaan. Deze symptomen treden wel pas op als er suiker in de urine is, en dat gebeurt bij een glykemie (suikergehalte van het bloed) van meer dan 1,80g/l. In de praktijk betekent dit dat de glykemie ver boven de 2g/l is op het moment dat deze symptomen zichtbaar worden. Dat gaat dan vaak gepaard met gewichtsverlies. Als deze symptomen optreden, is de diagnose dus al te laat. Het zijn dus niet de rechtstreeks aan diabetes verbonden symptomen die tot de diagnose moeten leiden, maar alles wat aan diabetes voorafgaat.

Het gaat dan vooral om antecedenten in de familie. Als een van de ouders op zijn vijftigste diabeteslijder geworden is en tien jaar lang onwetend was over zijn toestand, heeft hij de ziekte dus op zijn veertigste gekregen. Daarom moeten de kinderen vanaf hun vijfendertigste regelmatig systematisch onderzocht worden.

Het voorkomen van andere afwijkingen zoals een te hoge cholesterol, hypertensie of een onverklaarbaar ontstekingssyndroom moet aanzetten tot het opsporen van een stofwisselingsprobleem, iets wat vaak gepaard gaat met diabetes.

Ook gebrek aan lichaamsbeweging en overgewicht zijn belangrijke factoren die tot een aanleg voor diabetes kunnen leiden. Patiënten die weinig actief zijn en/of overgewicht hebben moeten zich dus regelmatig op diabetes laten onderzoeken, zeker als het gaat om obesitas van het androïde type (van de buik).

Het is ook bekend dat vrouwelijke diabetici vaak grote baby’s baren. Elke vrouw met een kind dat bij de geboorte meer dan 4,5 kilo weegt, moet zich regelmatig laten controleren op diabetes.

Alleen door screenings en systematisch onderzoek kan de diagnose vroeg genoeg gesteld en de diabetes behandeld worden om zo complicaties te voorkomen.

Artikel gepubliceerd door Isabelle Eustache, gezondheidsjournaliste op 25/01/2011

Bronnen: *  Prof. Patrick Vexiau is secretaris-generaal van de Franse Vereniging van Diabetici (AFD) en hoofd van de dienst diabetologie en endocrinologie in het ziekenhuis Saint-Louis in Parijs (AP-HP).