Reuma

Volgens betrouwbare bronnen zijn er van oudsher gewrichtsziekten als artritis en artrose geweest.

• Inleiding
• Vóórkomen
• Aard van de reumatische aandoening
• Ziektegeschiedenis
• Klinisch onderzoek
• Systematisch gewrichtsonderzoek

Inleiding

De skeletten van dinosaurussen en andere reusachtige reptielen die miljoenen jaren geleden geleefd hebben tonen aantasting van tanden en kiezen, misvormingen ten gevolge van reumatische botafwijkingen, osteomyelitis en tumoren.Zeer oude menselijke skeletten uit het paleolithische tijdperk vertonen laesies ten gevolge van artritis, spondylitis, tuberculose van de wervelkolom en tandziekten. Bij de holenmens uit het Neolithicum is artrose aangetoond.Reuma kan ruwweg gedefinieerd worden als een ziektebeeld waarin pijn en stijfheid van een deel van het spier- en gewrichtsstelsel op de voorgrond staan, met hierbij inbegrepen de bindweefselaandoeningen.Er heerst veel verwarring over de juiste definitie van reuma of reumatische aandoeningen en ook de indeling in de verschillende typen aandoeningen.Er zijn thans twee classificaties algemeen aanvaard, en wel: de nomenclatuur en indeling volgens de ARA (American Rheumatism Association) en de indeling van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) die vooral samengesteld is met het oog op vergelijkbare epidemiologische en statistische analyses.Een verslag van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) aan het eind van de vorige eeuw (1998) onderstreepte de omvang van de problemen van patiënten met reumatische aandoeningen. Ten gevolge van aandoeningen van het bewegingsapparaat gaan jaarlijks meer dan 56 miljoen werkdagen verloren van werknemers die normaal in het arbeidsproces zijn ingeschakeld.De cijfers van het nationale gezondheidsonderzoek in de Verenigde Staten over de periode 1995-2000 toonde aan dat meer dan 1,46 miljoen mensen arbeidsongeschikt waren tengevolge van gewrichtsreuma. Hiermee staat deze groep aandoeningen op de tweede plaats, direct achter hartziekten, als belangrijkste oorzaak van langdurige belemmeringen in werk of vrije tijd.Hoewel gewrichtsreuma jaarlijks een enorm aantal mensen invalideert sterven er betrekkelijk weinig aan. Er bestaat geen andere groep afwijkingen of aandoeningen die zoveel ellende veroorzaakt en zo langdurig.Bij een groot bevolkingsonderzoek in Noordwest-Engeland (15.000 volwassen participanten, mannelijke deel van de bevolking) bleek dat met betrekking tot aandoeningen van de gewrichten:

• 64 procent ooit klachten had gehad;
• 35 procent had klachten op het moment van het onderzoek;
• 25 procent was wegens reumatische klachten arbeidsongeschikt;
• 9 procent was gedurende ten minste 3 maanden arbeidsongeschikt geweest.

De verschillende typen reumatische aandoeningen komen niet even frequent voor en leiden niet alle tot blijvende invaliditeit. Reumatoïde artritis (RA) en artrose (arthrosis deformans) nemen bijna tweederde van het totaal aantal ziekenhuisopnamen voor hun rekening.

Vóórkomen

GeslachtBij vrouwen komen in hogere frequentie dan bij mannen voor:- reumatoïde artritis;- lupus erythematosus disseminatus;- osteoporose.Bij mannen komen in een hogere frequentie dan bij vrouwen voor:- spondylitis ankylopoetica;- jicht;- syndroom van Reiter. LeeftijdKinderen zijn meer gepredisponeerd voor de volgende typen gewrichtsaandoeningen:- acuut gewrichtsreuma;- ziekte van Still;- rubeola synovitis.Bij jonge mannen komen in een hogere frequentie voor:- jicht;- spondylitis ankylopoetica.Bij oudere personen komen in een hogere frequentie voor:- artrose;- osteoporose;- chondrocalcinose;- polymyalgia. ErfelijkheidBij een aantal reumatische ziektebeelden spelen erfelijke factoren bij het ontstaan een rol van betekenis. Deze aandoeningen zijn:- psoriasis;- arthrosis deformans;- jicht;- pelvisspondylitis;- congenitale botafwijkingen;- syndroom van Marfan;- syndroom van Ehlers-Danlos.

Bronnen: Medica Press

Deze fiche maakt deel uit van de gids Gids Ziekten en aandoeningen, rubriek Bot, Gewricht, Spieren