Ontkenning van de zwangerschap: als het lichaam niet op de hoogte is...

Hoe kan men zwanger zijn zonder er zich bewust van te zijn? Tot nu toe nog weinig bestudeerd, kan zwangerschapsontkenning nochtans vrouwen treffen uit alle lagen van de bevolking en van elke leeftijd. In dit geval weet noch de geest, noch het lichaam dat er een baby op komst is...

• Ontkenning en risico voor de zuigeling
• Ontkenning van de zwangerschap: wie kan ermee geconfronteerd worden?
• Ook het lichaam ontkent de symptomen van de zwangerschap
• Van de ontkenning naar de kraamkliniek

Ontkenning en risico voor de zuigeling

Zwangerschapsontkenning wordt omschreven als zwanger zijn zonder het te beseffen. Het kan om een gedeeltelijke ontkenning gaan, die slechts een deel van de zwangerschap duurt, maar ook om een volledige ontkenning, die aanhoudt tot aan de bevalling. In dit geval is het risico voor de baby reëel, vooral wanneer de bevalling plaatsvindt zonder dat er iemand in de buurt is. De toestand van ontreddering waarin de jonge moeder zich dan bevindt - ze is geschrokken door het bloed en door dat vreemde lichaam waarvan ze het bestaan niet eens vermoedde - kan leiden tot het overlijden van de baby, hetzij per ongeluk, bij gebrek aan verzorging of door geweld. Als de jonge vrouw opgevangen wordt in een ziekenhuis, waar ze zich dikwijls meldt met vreselijke 'buikpijn', kan ze na het horen dat ze zwanger is en dat ze gaat bevallen, de komst van de baby alsnog aanvaarden.

Ontkenning van de zwangerschap: wie kan ermee geconfronteerd worden?

Zwangerschapsontkenning komt niet vaak voor. Men schat het aantal op 1 geval per 500 geboorten. In tegenstelling tot wat men zou kunnen denken, is dit geen situatie die vooral voorkomt bij zeer jonge vrouwen, bij vrouwen met intellectuele beperkingen of afkomstig uit een sociaal achtergesteld milieu. Een Frans onderzoek heeft aangetoond dat alle sociale lagen van de bevolking met zwangerschapsontkenning te maken kunnen hebben en dat in de helft van de gevallen, de vrouw reeds moeder was van één of meer kinderen. Het is echter wel zo dat er bij zwangerschapsontkenning dikwijls een verband is met een zwakke psychoaffectieve gezondheid en een negatieve houding ten opzichte van het eigen lichaam. Naast deze instabiliteit, moet ook rekening gehouden worden met de levensomstandigheden (scheiding, overspannen zijn, de dreiging van een abortus...), die ervoor zorgen dat een zwangerschap op een bepaald ogenblik voor een vrouw ondenkbaar is.

Artikel gepubliceerd door Julie Luong, gezondheidsjournaliste op 15/02/2010

Bronnen: C. Pieronne, M.-A. Delannoy, C. Florequin, M. Libert, Le déni de grossesse à propos de 56 cas observés en maternité, Perspectives psychiatriques (De ontkenning van de zwangerschap naar aanleiding van 56 vastgestelde gevallen in kraamklinieken, Psychiatrische vooruitzichten), juli 2002, vol 41, pp 182-188. "Passagers clandestins in utero" (Verstekelingen in de baarmoeder), Le Monde, 16 november 2009. www.afrdg.info (Association française pour la reconnaissance du déni de grossesse, Franse vereniging voor de erkenning van zwangerschapsontkenning)