Is obesitas besmettelijk?

Het klinkt misschien verrassend, maar alles wijst erop dat obesitas een besmettelijke ziekte is. De familieleden en vrienden van iemand met obesitas lopen 40 tot 171% kans om zelf ook obees te worden. De oorzaak is niet, zoals misschien te verwachten zou zijn, het imiteren van de manier van leven. Het fenomeen zou eerder te verklaren zijn door een voortschrijdende lichamelijke normenvervaging.

• Obesitas, een ziekte die exponentieel toeneemt
• Een nieuwe risicofactor
• Vervaging van de lichaamsnormen

Obesitas, een ziekte die exponentieel toeneemt

In de Verenigde Staten is het aantal gevallen van obesitas in vijftien jaar verdubbeld. 66% van de Amerikanen kampen vandaag bovendien met overgewicht. Ook in Frankrijk is de situatie dramatisch: 30% van de vrouwen en 52% van de mannen hebben overgewicht, 11% van de bevolking lijdt zelfs aan obesitas. De meest voorkomende oorzaken zijn een te vette voeding, het zittende leven en bepaalde genetische factoren. Overgewicht heeft vaak zware psychische, sociale en professionele gevolgen, maar daarnaast is het ook gevaarlijk voor de gezondheid. De cardiovasculaire ziekten, artrose, aandoeningen van de luchtwegen, te hoge bloeddruk, diabetes van het type 2 en een stijging van het risico op kanker staan in direct verband met overgewicht.

Een nieuwe risicofactor

Besmetting van familieleden en vrienden zou de exponentiële toename van het aantal gevallen van overgewicht en obesitas kunnen verklaren. Wetenschappers hebben tussen 1971 en 2003 zo'n 12.000 personen gevolgd en 37.000 van hun vrienden, naasten en buren en trokken deze conclusie uit de resultaten van dit onderzoek. Van elk van de deelnemers werd de body mass index opgetekend (gewicht uitgedrukt in kilo's gedeeld door het kwadraat van de lengte uitgedrukt in meter), en de eventuele evolutie ervan.
De wetenschappers stelden vast dat de vrienden van iemand met obesitas meer risico lopen om het zelf ook te worden: voor vrienden van hetzelfde geslacht stijgt het risico met 70%, voor de beste vriend(in) met 171%. Voor de partner stijgt het risico met 37%. Uit de studie blijkt ook dat broers en zussen 40% meer risico lopen. Het probleem is dus niet enkel van genetische aard. Het onderzoek toont ook aan dat de geografische afstand geen invloed heeft op de gegevens. De stijging van het risico werd bijvoorbeeld niet vastgesteld bij de buren, behalve wanneer die buren goede vrienden geworden waren.

Artikel gepubliceerd door Dr. Philippe Presles op 21/08/2007

Bronnen: Christakis N.A. and Fowler J.H., N. Engl. J. Med., 357 (4) : 370-9, 2007.