Interview: Is allergie de ziekte van de eeuw?

Allergieën worden vaak ervaren als het noodlot, dat je alleen maar kan ondergaan. Nochtans heeft de allergologie sinds de jaren 1980 een opmerkelijke vooruitgang geboekt. Dr. Etienne Bidat* verduidelijkt waarom er een globale behandeling moet zijn, van een herkenning over begrip van de ziekte en de behandelingen tot preventie van de allergische aanvallen.

• e-gezondheid: Komen allergische ziektes steeds vaker voor?
• e-gezondheid: Waaraan is die stijging te wijten?
• e-gezondheid: Wat kunnen we doen om deze toename te beperken of af te remmen?
• e-gezondheid: Zijn er nieuwigheden te melden?

e-gezondheid: Komen allergische ziektes steeds vaker voor?

Dr. Etienne Bidat: Astma, eczeem en rinitis-bindvliesontsteking, de belangrijkste allergische ziektes, waren enkele tientallen jaren geleden nog zeldzaam. Maar tegenwoordig komen ze steeds vaker voor en vormen ze een echt volksgezondheidsprobleem. Vanaf de jaren 1960 zijn we een stijging beginnen op te merken. De recente studies zijn formeel: deze stijging is wel degelijk reëel en ze heeft niet te maken met het feit dat deze ziektes beter gekend zijn of dat er nu meer aandacht wordt besteed aan personen met allergieproblemen. Momenteel lijden in Frankrijk en België meer dan 10% van de kinderen aan astma, hebben 15 tot 20% van de kleine kinderen eczeem, hebben 4 à 8% van de kinderen die de schoolgaande leeftijd nog niet hebben bereikt een voedingsallergie en kampt 20% van de globale bevolking met rinitis. Nog steeds in Frankrijk en België is de frequentie van astma bij kinderen op zo'n vijftien jaar tijd verdubbeld en ook de ernst ervan neemt toe. In andere geïndustrialiseerde landen is het aantal astmapatiënten bij kinderen en jonge volwassenen de voorbije twintig jaar verdrie- of -viervoudigd.

e-gezondheid: Waaraan is die stijging te wijten?

Dr. Etienne Bidat: Deze stijging gaat veel te snel om ze te kunnen toeschrijven aan een wijziging van het genetische patrimonium. De veranderingen in de manier van leven en in het milieu kunnen echter wel een verklaring vormen voor deze ware explosie van allergische ziektes. Reeds in 1873 beschreef Charles Backley, een van de pioniers van de allergologie, pollenallergieën (hooikoorts, pollenastma…). Hij merkt op dat deze aandoening vaker voorkomt bij opgeleide stedelingen dan bij ongeletterde arbeiders. Hij voorspelt dat "allergische ziektes met de beschaving en de verbetering van de opleidingen nog vaker zullen voorkomen". Tegenwoordig geeft men toe dat de "verwesterlijking" van de levenswijze verantwoordelijk is voor het hogere aantal allergische ziektes. Over het algemeen komen allergieën, en vooral hooikoorts, frequenter voor bij rijke dan bij arme personen, in stadsgebieden dan op het platteland, en in westerse dan in oosterse landen. Deze toename van de allergieën wordt ook verklaard door het verdwijnen van bepaalde factoren in het milieu die een beschermend effect hadden. Bijvoorbeeld het leven op de boerderij, nabij de stallen, bracht de kinderen in contact met deeltjes in lucht, endotoxines (een onderdeel van de buitenkant van microben). Deze endotoxines remden de ontwikkeling van allergieën waarschijnlijk af.

Artikel gepubliceerd door Dr. Philippe Presles op 01/07/2003

Bronnen: * Dr Etienne Bidat, ziekenhuisarts en verantwoordelijk voor de afdeling Allergologie en Pneumologie van de pediatrische dienst van het ziekenhuis Ambroise-Paré, in Frankrijk (Boulogne-sur-mer), schreef samen met Christelle Loigerot het boek "Les allergies de l'enfant, les prévenir et les combattre" (Kinderallergieën voorkomen en bestrijden), dat in 2003 verscheen bij uitgeverij Milan.