Hoe reageren op stress? Focussen op het probleem of op onze emoties?

De waakzame strategie

De waakzame strategie is totaal verschillend en niet meer gericht op de emoties, maar op het probleem zelf. Het gaat hier om concrete oplossingen voor het probleem. Voor Tiffany zou het hier bijvoorbeeld kunnen gaan om het zoeken naar documentatie over beroepsopleidingen die haar zou kunnen helpen om de juiste richting te vinden. Ze kan ook een consulent raadplegen, een balans opmaken van haar kennis en vaardigheden of raad vragen aan vrienden. Nog een mogelijkheid is op zoek gaan naar mensen die wel geslaagd zijn voor dat toelatingsexamen, om te weten welke aspecten ze nog moet verbeteren, zodat ze eventueel dat examen opnieuw kan afleggen.

Wat is de beste houding om stress te vermijden: vermijding of waakzaamheid?

Geen van beide of… allebei. Door vermijding kan men het stressgehalte zeer snel laten zakken. De personen die deze strategie aanwenden, zijn twee dagen na het probleem duidelijk minder gestresseerd. Dit is interessant, aangezien voor sommige problemen geen praktische oplossing bestaat en men dus via de emoties zal moeten handelen. Sommigen zijn dus in staat om de rust te laten terugkeren, om een probleem op te lossen en om emotioneel een moeilijkheid te overwinnen. Sport, relaxatie, de gewoonte om zichzelf een plezier te doen… maken het mogelijk om bij zichzelf positieve emoties op te wekken, die als een soort tegengif de stress verdrijven.

De aanhangers van de waakzame strategie blijven aanvankelijk meer gestresseerd. Maar een tweetal weken later, verandert de situatie. De waakzame strategie draagt haar vruchten later, maar de vruchten zijn er wel! Degenen die deze strategie toepassen, hebben soms de neiging om van problemen te houden, in die zin dat ze problemen beschouwen als echte uitdagingen!

De beste strategie bestaat wellicht uit de combinatie van vermijding en waakzaamheid: eerst handelen om niet door de angst overspoeld te worden en daarna ook maatregelen nemen om het probleem zelf aan te pakken. Dat is trouwens wat Tiffany uiteindelijk gedaan heeft: ze was aanvankelijk slechtgehumeurd, daarna heeft ze met haar vrienden en vriendinnen gefuifd en uiteindelijk heeft ze beslist om opnieuw haar kans te wagen op het toelatingsexamen, maar deze keer na een betere voorbereiding…

Artikel gepubliceerd door Dr. Catherine Solano op 04/05/2009

Bronnen: Paulhan en M. Bourgeois, "Stress et coping, les stratégies d'ajustement à l'adversité" (Stress en coping, aanpassingsstrategieën in geval van tegenspoed), uitg. Puf, 1995.