Drugs

Onder drugs wordt een groot aantal stoffen gerangschikt met zeer uiteenlopende werking en met als enig gemeenschappelijk kenmerk het gebruik als genotmiddel.

• Begrippen
• 2. Indeling en terminologie
• 3. Algemene werking
• 4. Misbruik
• 5. Verslaving,
• 6. Verslavingssyndroom
• 7. Waarom
• 8. Afwijkend gedrag
• 9. Drugscene

Begrippen

De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) hanteert de volgende definitie van drugs:'Iedere stof die, opgenomen in een levend organisme, in staat is één of meer functies van het organisme te beïnvloeden.'In de medische vaktaal wordt een dergelijke stof aangeduid als farmacon, een woord dat uit het Grieks stamt en oorspronkelijk zowel geneesmiddel als gif kan betekenen. In het algemeen is deze definitie echter veel te ruim om hanteerbaar te zijn, want strikt genomen vallen vrijwel alle bekende stoffen eronder, of het nu drinkwater en zuurstof is, of rattengif.In de praktijk wordt daarom door de arts en de apotheker alleen van farmacaügesproken wanneer geneesmiddelen worden bedoeld, dat wil zeggen alle stoffen die, indien zij op het juiste ogenblik, in de juiste vorm en hoeveelheid en op de juiste manier worden toegediend, een op dat tijdstip gunstig geachte verandering in de werking van het organisme kunnen teweegbrengen.Het woord drug heeft in ons taalgebruik een andere betekenis gekregen, hoewel bepaalde stoffen (o.a. amfetamine, codeïne) zowel als geneesmiddel als ook als drug toepassing vinden.In het algemeen maakt men onderscheid tussen soft- en harddrugsû waarbij de laatste als veel gevaarlijker dan de eerste worden beschouwd. Sommigen verzetten zich tegen dit onderscheid omdat naar hun mening in ieder druggebruik grote gevaren schuilen en de grens tussen soft- en harddrugs in feite slechts vaag is.

2. Indeling en terminologie

Onder softdrugsoverstaat men gewoonlijk de hennepproducten die geen gewenning of lichamelijke afhankelijkheid veroorzaken. De harddrugs, zoals heroïne, doen dat wel. Het woord drug, waarin een duidelijke verwantschap met het Nederlandse 'drogerijen' - gedroogde geneeskrachtige kruiden - en het Duitse 'Drogen' met dezelfde betekenis of het Franse 'drogue' - geneesmiddel - is eigenlijk niet meer dan het Angelsaksische woord voor geneesmiddel. Daarnaast wordt het begrip drugsózowel binnen het Angelsaksische taalgebied als daarbuiten, de laatste jaren meer en meer gebruikt om een groep stoffen aan te duiden die ondanks hun sterk uiteenlopende oorsprong, vorm en uitwerking een aantal punten met elkaar gemeen hebben:

• Afgezien van een mogelijk gerichte medische toepassing worden ze door de gebruikers vooral op eigen initiatief en voor niet strikt geneeskundige doeleinden toegepast.
• Naast eventuele andere geneeskundige eigenschappen bezitten ze vooral een op de geest of psyche gerichte werking en juist deze werking wordt door de gebruikers gezocht.
• Ze vallen buiten het cultuurpatroon zoals dat door de 'westerse' gevestigde orde of door westers georiënteerden wordt aanvaard.

Het laatste punt wordt onder andere geïllustreerd door het feit dat sommige, uit geneeskundig oogpunt ook tot de drugs te rekenen stoffen, zoals nicotine (in tabak), alcohol en zelfs barbituraten (onder andere slaap- en kalmeringsmiddelen), wél sociaal worden aanvaard. Terwijl andere nieuwe en dus minder gebruikte en minder vertrouwde stoffen, zoals marihuana en LSD, worden verworpen. Voor een goed medisch-biologisch begrip van de 'drugs' is het daarom beter alleen de eerste twee punten te hanteren.Onder drugs dienen dan die stoffen te worden verstaan die - afgezien van andere toepassingsmogelijkheden - worden gebruikt buiten de eigenlijke geneeskunde om, met het oogmerk onder de invloed te komen van hun op de geest gerichte werking. Psychische beïnvloedingEen van de kenmerken van de mens is altijd een diepgewortelde onvrede geweest met en vaak ook angst voor de hem omringende wereld. Door de hele geschiedenis heen kunnen aanwijzingen worden gevonden van de drang deze wereld, oorspronkelijk meestal in magisch-religieus groepsverband, te veranderen, aan te passen en te ontvluchten.Onder de hiertoe aangewende methoden wordt een belangrijke plaats ingenomen door een bonte verscheidenheid aan roesverwekkende (euforiserende) en schijnwaarnemingen veroorzakende (hallucinogene) stoffen.In alle tijden en culturen heeft het gebruik van dergelijke middelen een belangrijke rol gespeeld in het bestaan van de mens, vooral op religieus gebied, in de geneeskunde en bij de oorlogvoering. Dit is tot op de dag van vandaag nog het geval. De terminologie is niet helemaal consistent. Men komt ook nog de naam psychedelische middelen tegen, waaronder men dan tripmiddelen als LSD rangschikt.Morfine, codeïne en de afgeleiden hiervan worden opiaten genoemd, terwijl de synthetische producten de naam opeïden hebben gekregen. Methadon, maar ook petidine en fentanyl, worden tot de opeïden gerekend.

Bronnen: Medica Press

Deze fiche maakt deel uit van de gids Gids Ziekten en aandoeningen, rubriek Hersenen, Zenuwen, Geheugen, Geestesgesteldheid, Slaap