• rating
    • rating
    • rating
    • rating
    • rating
    3 mening
  • Commentaren (0)

Bloeddruk

Bloeddruk

Hoge bloeddruk is in de westerse landen een van de meest voorkomende aandoeningen. Hoge bloeddruk is eigenlijk geen ziekte, maar een verschijnsel van een ontregeling in het lichaam.

1. Inleiding

Heeft men eenmaal hoge bloeddruk dan ontstaan op korte of lange termijn ziekelijke veranderingen in de bloedvaten en is er grote kans op ernstige ziekten of aandoeningen, zoals beroerte of attaque, hartinfarct of nierstoornissen. De bloeddruk is een nuttig mechanisme in het lichaam, want het zorgt onder andere ervoor dat het bloed door het lichaam stroomt. Bloeddruk is, ruwweg gezegd, de druk die binnen een bloedvat heerst. In tegenstelling tot wat veel mensen denken, is de druk in onze bloedvaten niet steeds dezelfde. De bloeddruk schommelt soms van minuut tot minuut, net zoals de hartslag wisselt. Bij emotie gaat het hart sneller kloppen en de bloeddruk omhoog. Gedurende de slaap gebeurt meestal het omgekeerde. We kunnen daarom niet van een normale bloeddruk spreken. Het is een even moeilijk te definiëren begrip als een 'normaal' mens.

Bloedvaten De bloedvaten zijn te beschouwen als een systeem van buizen of pijpleidingen dat het bloed dag en nacht door ons lichaam voert. Elk orgaan en weefsel heeft een aanvoerend stelsel, de slagaders (arteriën), en een afvoeren stelsel, de aders (venen). Het begrip slagader wordt gebruikt voor een bloedvat dat zuurstofrijk bloed en voedingsstoffen van het hart naar de weefsels en organen transporteert; het begrip ader staat voor een bloedvat dat zuurstofarm bloed en afvalstoffen van de weefsels afvoert. De grote slagaders vertakken zich in steeds kleinere (arteriolen), en in de allerkleinste, de haarvaten (capillairen), gaat het slagaderlijke stelsel over in het aderlijke. De longslagader en longader zijn een uitzondering op deze algemene regel. In de haarvaten worden zuurstof en voedingsstoffen afgestaan aan de omringende lichaamscellen en worden in de cellen gemaakte stoffen en afvalproducten meegenomen. De meeste grote slagaders en aders lopen gezamenlijk door het lichaam. Zo loopt in de buik de lichaamsslagader (aorta abdominalis) naast de onderste holle ader (vena cava inferior)q Ook in armen en benen lopen de slagaders en aders naast elkaar en evenwijdig aan de lengteas van de ledematen.

2. Drukveranderingen in de slagaders

Wanneer men een microscopisch kleine drukopnemer in het begin van de grote lichaamsslagader (aorta) plaatst, meet men voortdurende veranderingen van de druk. Deze drukveranderingen kunnen ook met relatief eenvoudige instrumenten door de arts of verpleegkundige worden gemeten. Er treedt een plotselinge drukverhoging op wanneer de spier van de linker hartkamer samentrekt en een hoeveelheid bloed wordt uitgeperst. De hoogste waarde die wordt bereikt noemt men de bovendruk van het bloed of de systolische bloeddruk. Dan treedt een geleidelijke drukvermindering op, die gedurende de hartpauze doorgaat. De laagste waarde die wordt bereikt noemt men de onderdruk of de diastolische bloeddruk. In het dalende deel van de bloeddrukwaarneming treedt een plotselinge snelle daling op, die samenvalt met het begin van de ontspanning van de hartspier en de sluiting van de halvemaanvormige kleppen tussen linker hartkamer en aorta. Het verschil tussen boven- en onderdruk wordt polsdruk genoemd. De drukveranderingen worden voortgeplant over de slagaders naar de periferie. Men spreekt over drukgolf of polsgolf. De druk in de slagader op een bepaald moment wordt bepaald door twee factoren: - de elasticiteit of stugheid van de wand; - de vulling van het bloedvat. Hoe groter de stugheid is, des te groter de tegenkrachten bij een bepaalde vulling en de druk in het bloed. Hoe groter de vulling, des te meer de vaatwand wordt gerekt, waardoor de tegenkrachten en dus de druk groter worden. De vulling en daardoor de druk in een bloedvat waar het bloed doorheen stroomt, zijn afhankelijk van de toe- en afvoer. De afvoer uit een bloedvat wordt bepaald door de stromingsweerstand die het bloed ondervindt. De stromingsweerstand van de slagaders wordt voornamelijk bepaald door de kleinere slagaders of arteriolen. Deze zogenoemde perifere weerstand neemt toe door vernauwing van deze vaatjes (constrictie of vasoconstrictie) of vermindert door vaatverwijding (dilatatie of vasodilatatie). Bij grotere perifere weerstand wordt de afvoer uit de slagaders minder, waardoor het volume en dus de druk toeneemt.

Kracht van het hart De toevoer van bloed naar de slagaders wordt bepaald door het hart. Als maat voor de toevoer - de hoeveelheid bloed die door het hart per tijdseenheid in de slagaders wordt gepompt - kan het hartminuutvolume dienen. Dit is de hoeveelheid bloed die elke harthelft per minuut uitpompt. Hoe groter het hartminuutvolume, des te groter de gemiddelde bloeddruk. Het hartminuutvolume is het product van volume en frequentie. Neemt het slagvolume bij een gelijkblijvende frequentie van het hartritme toe, dan stijgt de bovendruk, doordat in de aorta en sterkere vulling plaatsvindt tijdens de samentrekking van het hart. Door de hogere bovendruk stroomt het bloed in iets sterkere mate uit via de perifere bloedvaten. Neemt de frequentie van het hartritme toe bij gelijk blijven van het slagvolume, dan zal door de korter wordende hartpauze de daling van de druk minder ver kunnen gaan, waardoor de diastolische druk toeneemt. De vulling van de slagaders wordt bepaald door toe- en afvoer, maar in elk deel van het circulatiesysteem is de vulling mede afhankelijk van de totale hoeveelheid circulerende vloeistof, doordat deze over het gehele systeem wordt verdeeld. Bij een ernstige bloeding neemt de hoeveelheid circulerend bloed af, waardoor in het gehele bloedvatenstelsel de vulling minder wordt en daardoor daling van de druk optreedt.

Artikel gepubliceerd door op 20/02/2003

Bronnen: Medica Press

Deze fiche maakt deel uit van de gids Gids Ziekten en aandoeningen, rubriek Bloed, stofwisseling, allergies, andere ziekten

Vindt u het artikel interessant?
 
spreek mee op E-gezondheid
Preview

*Verplicht in te vullen om een reactie te versturen

Gegevensbescherming

Uw interactief gedeelte over Hart- en vaatziekten

Neem deel aan de meest recente discussies

  • Ik was mij van geen kwaad bewust, en ook mijn huisdokter niet.Op de leeftijd van 65 jaar had ik ...

    Par polowonder 14/12/2012 - 13h15

    1
    antwoord
    1827 raadplegingen
  • Ja,Op vakantie met een ICD (inwendige defibrillator)ICD-dragers mogen gerust op vakantie. Ook met ...

    Par jetski 26/03/2014 - 18h07

    3
    antwoorden
    606 raadplegingen
  • Had ik ook last van: hier 3 tips die mij geholpen hebben:   Roker? Stoppen met roken. Hoge ...

    Par weust2 30/07/2014 - 13h04

    2
    antwoorden
    1335 raadplegingen
  •  dringend een logopediste contacteren !

    Par limoentje 02/09/2013 - 00h26

    12
    antwoorden
    3752 raadplegingen
  • Op 55-jarige leeftijd, nu 17 jaar geleden, kreeg ik een hartaanval; een klontertje bloed ging de ...

    Par bertels 31/05/2012 - 19h03

    5
    antwoorden
    2701 raadplegingen
Cerveau, Nerf, Mémoire, Psychisme, Sommeil Oeil, Bouche, Dent, Nez, Gorge, Oreille, Cheveux Coeur, Sein, Poumon, Circulation sanguine Estomac, Intestin, Foie Sexe, Rein, Système urinaire Os, Articulation, Muscle Peau, Ongle Gids Ziekten en aandoeningen Ziekten en aandoeningen
Medische encyclopedie
Vragen en antwoorden
Index ArchiefAlfabetische indexIndex van de receptenIndex van meest gezochte artikels
De diensten