Bedrieglijke zalfjes

Heel wat sporters gebruiken lokale ontstekingswerende zalven tegen gewrichtspijn. Een slechte gewoonte!

• NSAID's en andere
• Het drama van het zwijgende lichaam

NSAID's en andere

In de apotheek vind je allerlei soorten zalfjes tegen de pijnen waarmee sporters tijdens hun loopbaan kunnen geplaagd worden: verzwikkingen, spier- en peeskneuzingen, krampen, tendinopathieën en posttraumatische pijn. Meestal gaat het om niet-steroïdale anti-inflammatoire geneesmiddelen, ook wel NSAID's genoemd, in tegenstelling tot steroïdale ontstekingsremmers op basis van cortisone. In België en Frankrijk gaan er van NSAID's zowat twee miljoen verpakkingen per maand de deur uit! Enkele grote merken hebben de markt in handen. Ze staven hun verkoopargumenten met allerlei zogenaamde wetenschappelijke artikelen die, zoals bij elke vorm van reclame, met een flinke korrel zout moeten worden genomen…Veel artsen hebben trouwens de grootste twijfels bij deze therapeutische reflex. Ze beschouwen pijn in de eerste plaats als een alarmsignaal van het lichaam. Het is zinloos om dit te willen verdoezelen met allerlei kunstmatige middelen. Vanuit die optiek betekent een ontstekingsremmende gel gebruiken zoveel als het controlelampje uitschakelen dat de bestuurder wijst op een motorprobleem of een dreigend benzinetekort. Goed, de atleet kan gewoon blijven sporten, maar tegen welke prijs? Want als een geblesseerde spier, pees of ligament opnieuw belast wordt, verergert de kwaal uiteraard. Vandaar dat deze ontstekingsremmende zalven de genezing niet bevorderen en zelfs de enige maatregel in de weg staan die tot genezing kan leiden: rust.

Het drama van het zwijgende lichaam

Het spreekt vanzelf dat die oplossing niet altijd makkelijk te slikken is voor atleten die contracten moeten naleven, zich aan een wedstrijdkalender moeten houden, uit zijn op premies enz. Het is te begrijpen dat ze in die omstandigheden vlugger naar een zalfje grijpen. Systematisch gebruik van geneesmiddelen geeft echter een vals gevoel van veiligheid. Vandaar dat sporters risicogedrag beginnen te vertonen: ze blijven trainen en raken min of meer gewoon aan de pijn. Tot de dag waarop de spier of het gewricht het begeeft. We kunnen ons trouwens afvragen hoe het komt dat dergelijke spectaculaire accidenten steeds meer voorkomen in de sportwereld. Ze geven soms de indruk dat de atleten in volle inspanning "neergebliksemd" worden. Heel wat specialisten zijn geneigd om een verband te leggen tussen de frequentie van die blessures en het misbruik van deze ontstekingsremmers, die de voortekens van een ruptuur maskeren. Als ze gebruikt worden als enige therapie, zijn deze ontstekingswerende gels en zalven gevaarlijk en zorgen ze er in veel gevallen voor dat het probleem chronisch wordt.

Artikel gepubliceerd door Gilles Goetghebuer, gezondheidsjournalist op 21/09/2004