Astma: wat we erover moeten weten

Geüpdatet door Medica Press op 09/02/2011 - 14h21
-A +A

Astma is een aandoening van de luchtwegen, gekarakteriseerd door aanvallen van 'naar adem snakken' vanwege een krampachtige afsluiting of vernauwing van de kleine luchtwegen (bronchiën, bronchiolen), dus diep in het longweefsel, vlak voor de longblaasjes, waar de eigenlijke ademhaling plaatsvindt.

PUB

1. Inleiding

In het medische vakjargon spreekt men van asthma bronchiale, omdat de benauwdheid door een aandoening van de bronchiën wordt veroorzaakt, in tegenstelling tot asthma cardiale, waarbij de aanvallen van benauwdheid door hartzwakte worden veroorzaakt. Bij aandoeningen van de luchtwegen staan vaak kortademigheid, benauwdheid en pijnklachten op de voorgrond. Bij het vaststellen van de ziektegeschiedenis zal de arts een groot aantal vragen stellen (anamnese) teneinde een inzicht in het ziektebeeld te verkrijgen.

2. Verschijnselen

Astma wordt gekenmerkt door aanvallen van beklemming in keel of borst met een gevoel van verstikking, moeizame piepende ademhaling, waarbij vooral de uitademing moeilijk is en hoestbuien optreden. De in aanvallen optredende vernauwing of afsluiting van de kleinste vertakkingen uit zich altijd in een bemoeilijkte uitademhaling. Bij astma kan men een drietal factoren verantwoordelijk stellen voor het ontstaan van de aanvallen van benauwdheid:

  • kramp (spasme) in de kleine spieren van de kleinste luchtpijpvertakkingen (bronchospasmen);
  • zwelling door stijging van vocht in de luchtwegen;
  • toenemen van de hoeveelheid slijm in de luchtwegen.
Een belangrijk kenmerk is het in aanvallen optreden van de benauwdheid. De ene aanval is van de andere gescheiden door een kortere of langere periode waarin het de volwassene of het kind heel goed gaat en waarbij ook objectief geen afwijkingen zijn te constateren. Natuurlijk zijn er patiënten bij wie de aanvallen elkaar zeer snel opvolgen; ook komt het voor dat de ziekte onafgebroken voortduurt, nu eens in lichtere dan weer in ergere mate. Men krijgt meestal plotseling, soms ook langzaam opkomend, het gevoel niet voldoende lucht te kunnen krijgen. Men moet zeer ingespannen ademhalen en doet dit, onbewust, door tevens gebruik te maken van andere spieren dan die welke gewoonlijk voor de ademhaling dienst doen, de zogenaamde hulpademhalingsspieren. Het kind of de oudere patiënt steunt daarbij vaak gemakshalve met handen en ellebogen op een stoel of tafel en fixeert zijn schoudergordel. De hulpademhalingsspieren, die in hals en nek lopen en schoudergordel met borstkas verbinden, trekken zich bij elke inademing samen en tillen de borstkas op tot een hoger niveau; een niveau waarop de astmapatiënt door zijn ademnood is gedwongen adem te halen. In boven geschetste houding worden de longen ruimer en de doorgang van de luchtpijpen vergroot, hetgeen de patiënt in deze toestand nodig heeft. Dit ingespannen ademhalen gaat meestal gepaard met een piepend, zagend geluid, soms ook met hoestbuien, die de patiënt nog benauwder maken. Veel aanvallen verlopen lichter en duren slechts kort; heel vaak treedt een aanval 's ochtends bij het ontwaken op om na enige minuten, soms enige uren, vanzelf op de houden. De rest van de dag is men dan aanvalsvrij. Zo is het ook met kortere aanvallen die 's avonds plegen op te treden, vlak voor het naar bed gaan of even daarna. Het komt voor dat men tijdens de slaap door een hevige aanval wordt getroffen. Men kan niet doorslapen, maar moet rechtop gaan zitten of uit bed gaan. Langdurige astma-aanvallen kunnen invloed hebben op de algemene gezondheidstoestand van de patiënt. Algemene slapte, vermagering, moeheid en lusteloosheid kunnen het gevolg ervan zijn. Zelfs kan astma op den duur leiden tot star worden van de borstkas en blijvende uitrekking van de longblaasjes, het zogenoemde emfyseem. Gelukkig komen deze laatste blijvende veranderingen bij een tijdige en adequate behandeling slechts zelden voor. Als ze voorkomen, bemoeilijken zij de ademhaling nog meer en leiden ze tot een voortdurende kortademigheid. Kortademigheid en aanvallen van benauwdheid zijn in het algemeen de belangrijkste klachten. Toch kunnen bijvoorbeeld klachten van kortademigheid de arts op een dwaalspoor brengen. Zo komt kortademigheid ook voor bij hartklachten en het hyperventilatiesyndroom. Dit laatste ziektebeeld berust meestal op een psychisch probleem. De kenmerken van kortademigheid bij dit syndroom zijn: - nauwelijks enige relatie met inspanning; - uitgelokt door emotie; - in rust optredend; - beschreven als moeite de lucht naar binnen te krijgen; - duidelijk wisselend in tijd, zelfs binnen minuten; - verbetert niet door met roken te stoppen; - treedt vaak op tijdens een gesprek; - verbetert door kalmeringsmiddelen en alcohol; - verbetert niet door sputum op te hoesten. De aard van deze klachten is geheel anders dan die welke voorkomen bij aandoeningen van de luchtwegen; toch is bij beide kortademigheid of benauwdheid de voornaamste klacht. Alleen door zorgvuldig vragen te stellen kan de arts hier achter komen.

Initialement publié par Medica Press le 19/02/2003 - 00h00 et mis à jour par Medica Press le 09/02/2011 - 14h21
Bekijk dit artikel
Vous devez être connecté à votre compte E-Santé afin de laisser un commentaire
fatimamorgana1945

Bewustwording van psychische interaktie tussen personen in het sociale verkeer is heel belangrijk.
Je kunt tot heel interessante gewaarwordingen komen.
Het kan ook veel leren over de psychische invloeden die als kind werden ervaren in het gezin van herkomst.
Thema,s die toen niet bewust werden gemaakt, kunnen op latere leeftijd in andere sociale settings weer manifest worden.
De astmatische reactie functioneert dan als een soort
alarm-wekker, die aangeeft: Opletten!! Waar gaat het over, waar erger ik me over, wat wil ik niet zien, etc. etc.
Astma als psycho-therapeut???

PUB
Lees ook
Astma: wat als antibiotica een aanval zouden verminderen? Geüpdatet op 25/07/2006 - 00h00

Hoewel astma goed kan worden behandeld met basisgeneesmiddelen, kunnen er zich toch astma-aanvallen voordoen. Een preliminaire studie suggereert dat bepaalde antibiotica zelfs in afwezigheid van een infectie de symptomen van een astma-aanval kunnen v...

Allergenen en virussen verergeren astma Geüpdatet op 22/04/2002 - 00h00

Volgens een recente Britse studie zouden alle genen en virussen samen hevige astma-aanvallen veroorzaken waarvoor de patiënt vaak in het ziekenhuis moet worden opgenomen. Enkele adviezen om de effecten van die gevaarlijke cocktail te voorkomen.

Astma door gastro-oesofageale reflux? Gepubliceerd op 26/01/2017 - 12h35

Het terugvloeien van maagzuur naar de slokdarm, gastro-oesofageale reflux (GOR) genaamd, kan astma-aanvallen veroorzaken. Bij astmapatiënten moet GOR dus worden behandeld. Dit is vooral belangrijk bij kinderen.

Astma: wat zijn de symptomen? Geüpdatet op 09/05/2014 - 11h28

Er zijn ongeveer één miljoen astmapatiënten in België. In de overgrote meerderheid van de gevallen is de oorzaak allergisch. Hoe astma te herkennen? Wat zijn de typische symptomen van de ziekte?

Meer artikels