Alles weten over een maagzweer

De bekendste afwijking van de maag is de maagzweer (met de officiële medische naam ulcus ventriculi, ulcus pepticum), een scherp begrensde afwijking (defect) van de maagwand tot aan de spierlaag.

• Inleiding
• Ontstaanswijze
• Klachten
• Voorkomen
• Complicaties

Inleiding

Ook een zweer van de twaalfvingerige darm (ulcus duodeni) wordt in het spraakgebruik maagzweer genoemd, omdat deze, vooral wat de ziekteverschijnselen betreft, een sterke gelijkenis met de maagzweer vertoont. De klachten lijken veel op die van de maagzweer; de behandeling verloopt ongeveer hetzelfde.

Ontstaanswijze

De zweren ontstaan door inwerking van zoutzuur en pepsine op de maagwand. In normale situaties is de maagwand met zijn beschermend slijmvlies hiertegen bestand, maar soms is de productie van zoutzuur door de cellen in het slijmvlies te hoog of laat de toestand van het slijmvlies te wensen over.De laatste jaren heeft men ontdekt dat bij het ontstaan van een maagzweer in ongeveer 80 procent bovendien een bepaalde bacterie in het spel is: Heliobacter pylori. Deze bacterie is bestand tegen zuur en kan zich een weg banen door het beschermende slijm.Als er een zwakke plek in is ontstaan of in de maag meer zuur dan normaal wordt gemaakt, kan het gebeuren dat het zuur zich door het slijmvlies invreet in de maagwand daaronder. Er ontstaat een rauwe plek in de maagwand, een soort ondiepe krater. Zo'n plek is de maagzweer.Behalve deze directe oorzaken is een aantal andere factoren te noemen, die een al dan niet verklaarbare invloed op het ontstaan van een maagzweer hebben. Erfelijke factoren spelen een rol en zelfs het jaargetijde kan van invloed zijn. In voor- en najaar komen meer maagzweren voor. Ook kan medicijnengebruik maagzweren veroorzaken, waarbij vooral salicylzuur bevattende middelen (zoals Aspirine) berucht zijn. De maag wordt extra geprikkeld om zuur aan te maken door roken van sigaretten of drinken van koffie of alcohol.Ook de psychische situatie is zeer belangrijk: opgekropte, onverwerkte emoties kunnen leiden tot stress (geestelijke en lichamelijke) spanningen. Hierdoor wordt de buitenste cellaag van de bijnieren (schors) aangezet tot de productie van bepaalde hormonen, die de weerstand van de maagwand verminderen en waardoor via de hersenen en zenuwen de productie van zoutzuur in de maag wordt gestimuleerd.In het algemeen zal een maagzweer niet ontstaan door een enkele oorzaak; meestal zijn er verschillende tegelijk. Wel is gebleken dat wie eenmaal een maagzweer heeft gehad, een grotere kans heeft op een volgende maagzweer.Men hoort vaak zeggen dat mensen die zich snel zenuwachtig maken, meer aanleg hebben om een maagzweer te krijgen dan anderen. 'Dat is echt het type van een maaglijder' wordt van hen gezegd. Uit onderzoek is gebleken dat dit niet zo is.Indien in de volgende tekst wordt gesproken van maagzweer, wordt in het algemeen ook de zweer in de twaalfvingerige darm bedoeld. Voor de pa-ti'nt bestaat hierin weinig of geen onderscheid.

Bronnen: Medica Press

Deze fiche maakt deel uit van de gids Gids Ziekten en aandoeningen, rubriek Maag, Darmen, Lever