Alcoholici hebben extra vitamine B nodig

Vitamine B1 wordt vaak voorgeschreven bij alcoholontwenningskuren. Extra vitamine vermijdt het ontstaan van het syndroom van Korsakoff. Het syndroom veroorzaakt ernstige schade aan het centrale zenuwstelsel en het geheugen.

• Syndroom van Korsakoff
• Toedienen van thiamine
• Vitamine B bij de apotheek

Syndroom van Korsakoff

Ruim 5% van de Belgen drinkt dagelijks teveel alcohol. Eén van de negatieve gevolgen van overmatig alcoholgebruik is een tekort aan verschillende vitamines B. Oorzaak daarvan is onder andere een beperkte inname van de vitamines door een slechte voeding - veel alcoholici eten weinig en ongezond - en een beschadiging van de lever. Bovendien gebruikt de lever vitamines B om de alcohol te verwerken. Hoe meer er gedronken wordt, hoe meer vitamine B de lever nodig heeft.
De meest voorkomende vorm van vitamine B-tekort, en tegelijk ook de meest ernstige, is een tekort aan thiamine (vitamine B1). Thiaminetekort kan leiden tot het ontstaan van de encephalopathie van Wernicke.
Bij de encephalopathie van Wernicke is het centrale zenuwstelsel aangetast: de patiënt is volledig in de war en vertoont ongecoördineerde bewegingen. Hij kan nauwelijks lopen. In de meest acute fase kan de patiënt zelfs in coma geraken. Wanneer hij geen vitamine B toegediend krijgt, gaat hij dood. De stoornissen kunnen bijna van de ene dag op de andere optreden.
Wanneer er later ernstige geheugenstoornissen bijkomen, spreekt men van het Wernicke-Korsakoffsyndroom. Typisch zijn oriëntatiestoornissen in tijd, persoon en plaats. Patiënten verzinnen vaak ook feiten en gebeurtenissen om gaten in het geheugen op te vullen, de zogenaamde confabulaties. Het syndroom ontstaat meestal op een leeftijd van 45 tot 65 jaar. De meeste patiënten zijn al zo'n 20 to 30 jaar stevige drinkers.

Toedienen van thiamine

Vitamine B1 is essentieel voor het lichaam. Thiamine helpt glucose om te zetten in energie voor de hersenen, met name voor de hypothalamus. De hypothalamus controleert het autonome zenuwstelsel en regelt zo de lichaamstemperatuur, groei en eetlust, net als bepaalde emoties en geheugenfuncties.
De behandeling van het Korsakoffsyndroom begint bij het volledige stoppen van het alcoholgebruik, en een verbeterde voeding. Samen met het toedienen van thiamine geeft dat vaak al een aanzienlijke verbetering van de meest bedreigende symptomen. Soms wordt vitamine B1 rechtstreeks geïnjecteerd in het lichaam. Toch zorgt het Korsakoffsyndroom in de meest ernstige gevallen voor blijvende hersenschade.

Artikel gepubliceerd door Pieter Segaert, gezondheidsjournalist op 04/05/2009